Chet elliklar uchun Oʻzbekistonda haydovchilik guvohnomasi

Qisqacha: chet ellik Oʻzbekistonda xalqaro guvohnoma yoki 1968-yilgi Vena konvensiyasiga mos milliy guvohnoma bilan haydashi mumkin. Oʻzbekiston guvohnomasini olishning ikki yoʻli bor: almashtirish (TIV orqali tekshiruv, keyin nazariya va amaliyot) yoki litsenziyali avtomaktabda noldan oʻqish. Nazariy imtihon oʻzbek yoki rus tilida, B toifa amaliyoti — mexanikada. Quyidagi qoidalar 2026-yil oktabr holatiga.

Oʻz guvohnomangiz bilan haydash mumkinmi

Qoidalar Vazirlar Mahkamasining 2018-yil 31-maydagi 408-son qarori bilan tasdiqlangan Nizomning 74–76-bandlarida jamlangan.

Kimsiz	Xorijiy guvohnoma bilan haydash mumkinmi	Nima qilish kerak
Chet ellik: sayyoh, xizmat safaridagi, rezident	Ha, xalqaro guvohnoma yoki 1968-yilgi Vena konvensiyasiga mos milliy guvohnoma bilan	Guvohnoma va pasportni yoningizda olib yuring; uzoq yashasangiz, Oʻzbekiston guvohnomasi haqida oʻylang
Boshqa davlat guvohnomasi bor Oʻzbekiston fuqarosi	Yoʻq, fuqarolar uchun mamlakatda faqat milliy guvohnoma amal qiladi	Imtihonlar bilan almashtirish
Diplomatik vakolatxona, konsullik, xalqaro tashkilot, akkreditatsiya qilingan OAV xodimi	Konvensiyaga mos boʻlmagan guvohnoma TIV orqali almashtiriladi	Imtihonsiz almashtirish
NNTning xorijiy xodimi (bitim boʻlsa)	Adliya vazirligi va TIV orqali almashtirish	Tibbiy koʻrik va imtihonlar

Ikki amaliy jihat. Guvohnomangiz lotin yozuvida boʻlmasa yoki Konvensiya formatiga mos kelmasa, safardan oldin oʻz mamlakatingizda xalqaro guvohnoma rasmiylashtiring va ikkalasini olib yuring. Yana: guvohnomani olib yurmaslikka ruxsat beruvchi qoida faqat Oʻzbekistonda berilgan biometrik pasport va ID-kartalarga tegishli. Chet ellik guvohnoma va pasportni yonida saqlashi kerak.

Amaldagi haydash huquqisiz boshqarish — MJtK 135-moddasining ikkinchi qismi, 5 BHM jarima (2026-yil 1-sentabrdan 1 BHM = 440 000 soʻm, miqdor muntazam oʻzgaradi), mashinani jarima maydonchasiga olib ketishlari mumkin.

1-yoʻl: xorijiy guvohnomani almashtirish

Allaqachon haydayotgan va Oʻzbekistonda yashashni rejalashtirganlar uchun mos. 76-band boʻyicha tartib:

1. Tekshiruv. YHXB TIV orqali guvohnomani bergan davlatdan tasdiq soʻraydi. Muddat belgilanmagan, oldindan boshlang.
2. Tibbiy maʼlumotnoma. Imtihon uchun 083 shaklidagi maʼlumotnoma kerak. Uni qanday olish 083 tibbiy maʼlumotnoma maqolasida.
3. Nazariya. 25 daqiqada 20 ta savol, kamida 18 ta toʻgʻri javob kerak.
4. Amaliyot. Avtomatlashtirilgan avtodromda, mexanik uzatmalar qutili mashinada.
5. Guvohnoma berish. Guvohnoma uchun toʻlaysiz va plastikni olasiz. Xorijiy guvohnoma qaytarilmaydi: 2024-yil dekabrdan YHXB uni TIV orqali bergan organga yuboradi. U sizga chet elda kerak boʻlsa, buni oldindan oʻylang.

Almashtirish uchun avtomaktab shart emas. Lekin tajribali haydovchilarga ham, ayniqsa avtomatga oʻrganganlarga, avtodromda 3–5 soat olish foydali. Hujjatlar, yigʻimlar va muddatlar haqida batafsil xorijiy guvohnomani almashtirish maqolasida.

2-yoʻl: Oʻzbekistonda birinchi guvohnoma

Oʻsha Nizomning 38-bandiga koʻra, guvohnomani birinchi marta oladigan chet elliklar hammasini umumiy qoidalar asosida oʻtadi.

Qadam	Bu nimani anglatadi
Yosh	B toifa uchun oʻqish oxirigacha 18 yoshga toʻlish kerak
Tibbiy maʼlumotnoma	Vakolatli klinikada 083 shakli
Nazariya	2026-yil 1-fevraldan — mustaqil yoki kurslarda, onlayn yoki oflayn
Amaliyot	Faqat litsenziyali avtomaktabda: B toifa uchun kamida 69 soat haydash, kurs kamida 18 hafta
Elektron tasdiqnoma	Amaliyotdan keyin maktab koʻnikmalarni baholaydi va tasdiqnomani imtihon markaziga yuboradi
Imtihonlar	Avval nazariya, keyin avtomatlashtirilgan avtodromda amaliyot
Guvohnoma	Ikkala imtihon va toʻlovdan keyin beriladi

69 soatlik minimum haydovchilarni tayyorlash toʻgʻrisidagi Nizomda belgilangan. Amalda bu haftasiga 2–3 marta mashgʻulot bilan 3–4 oy. Bir oyda guvohnoma vaʼda qiladigan maktab dastur ruxsat bermaydigan narsani vaʼda qilmoqda. Maktab litsenziyasini tekshiring: imtihon uchun elektron tasdiqnomani faqat litsenziyali maktab rasmiylashtira oladi.

Til — asosiy toʻsiq

Nazariy imtihon oʻzbek va rus tillarida, Qoraqalpogʻistonda qoraqalpoq tilida ham oʻtkaziladi. Boshqa til kerak boʻlsa, Nizomning 25-bandi tarjimon yollashga ruxsat beradi. Bu qanday tashkil etilishini imtihon markazidan oldindan aniqlang.

Toshkent avtomaktablari asosan oʻzbek va rus tillarida oʻqitadi. Ingliz tilini biladigan instruktorlar bor, lekin kam, shuning uchun shartnoma imzolashdan oldin soʻrang. Chet ellik oʻquvchilar bilan ishlash tajribasidan bir necha maslahat:

• Biletlarni telefondagi tarjimon bilan rus tilida oʻrganing, keyin savolni rasmidan taniguncha takrorlang. Imtihon formati nazariy imtihon maqolasida tasvirlangan.
• Asosiy atamalarni yodlang. Ularni maktabda, imtihon markazida va yoʻlda eshitasiz.
• Amaliyotda til deyarli kerak emas. Bahoni datchiklar qoʻyadi, toza haydash muhim.

Inglizcha	Oʻzbekcha	Ruscha
Traffic rules	YHQ (Yoʻl harakati qoidalari)	ПДД
Driving licence	haydovchilik guvohnomasi	водительское удостоверение, права
Driving school	avtomaktab	автошкола
Driving ground	avtodrom	автодром
Exam centre	imtihon markazi	экзаменационный центр
Traffic police	YHXB	ГУБДД / УБДД
Medical certificate 083	083 tibbiy maʼlumotnoma	медсправка 083

Mexanika majburiy

B toifa boʻyicha amaliy imtihon mexanik uzatmalar qutili mashinada olinadi (VM 408-son qarori boʻyicha imtihon markazlariga qoʻyiladigan talablarning 11-bandi, 2026-yil mart tahriri). Koreya, AQSh va Gʻarbiy Yevropadan kelgan koʻp haydovchilar shunda qoqiladi. Faqat avtomatda haydagan boʻlsangiz, mexanikadagi mashgʻulotlarni oldindan boshlang: eng koʻp ball estakadada va boksga kirishda yoʻqotiladi.

Qancha turadi

Narxlar oʻzgaradi, shuning uchun bu taxminiy moʻljal. Toʻlovdan oldin tekshiring.

Xarajat	Moʻljal
Toshkentda B toifa kursi	taxminan 6–7 mln soʻm (Kun.uz, 2025-yil dekabr)
Nazariy imtihon	1,5 mln soʻm (2026-yil oktabr)
Amaliy imtihon	nazariya topshirilgan kuni toʻlansa 1,5 mln soʻm, aks holda 1,6 mln (2026-yil oktabr)
Har bir qayta topshirish	1,6 mln soʻm (2026-yil oktabr)
Guvohnoma berish	0,7 BHM
Instruktor bilan qoʻshimcha soat	taxminan 100 000 soʻmdan (2025-yil oxiri)

Imtihonlarga yozilish va toʻlov — imtihon markazlarining cabinet.yim.uz kabineti orqali onlayn yoki markaz kassasida.

Toshkentda haydash: uchta narsa

• Tezlik. Toshkentda 60 km/soat, ayrim uchastkalarda belgilar boʻyicha 70 km/soat. Kameralar koʻp, jarimalar BHMda hisoblanadi.
• Chapga burilish oʻrniga qayrilish. Koʻp yirik koʻchalarda chorrahadan chapga burilib boʻlmaydi: oldinga oʻtib, belgilangan joyda qayrilish kerak.
• Jarima ballari. 2025-yildan bir qator qoidabuzarliklar uchun jarima bilan birga ball ham yoziladi. Bir yilda 12 balldan koʻp — kamida yarim yilga huquqdan mahrum qilish.

Maktab yoki instruktor topish

Toshkent avtomaktablari katalogida maktablar tumanlarga ajratilgan, instruktorlar katalogida esa mexanikada qoʻshimcha amaliyot uchun xususiy instruktorlar bor. Imtihon markazlari va avtodromlar avtodromlar boʻlimida.

Sizning tilingizda gaplashadigan maktab kerak boʻlsa, avtomaktab tanlash uchun ariza qoldiring. Til va tumanni yozing, operator mos variantlarni qidiradi.